Het denkende hart …

In Buitenhof was de Joodse schrijver David Grossman de gast over zijn manier van denken in een wereld vol polarisatie: Joden en Palestijnen. Eén opmerking raakte me diep: “Jullie kennen de weelde van vrede, wij hebben die 70 jaar na de oorlog nog steeds niet ervaren!”

Dat is dan ook het moment om stil te staan bij onze verworvenheid van vrije meningsuiting, democratie en je nek uit durven steken. Toch zijn het altijd enkelingen die dit durven, de massa verschuilt zich achter de heersende moraal. Kijkend naar de actualiteit nu rondom illegale vluchtelingen hoor ik alleen maar bureaucraten praten maar géén mensen met mededogen, of mensen die durven te denken vanuit hun hart!

Kijkend naar de crisis rondom de Middellandse zee met de bootvluchtelingen: we draaien massaal onze kop om. We weten het zogenaamd niet of we kunnen toch niet al die buitenlanders opnemen. Het dilemma als goedprater.

Peter-Jan en ik ondersteunen we een gezin uit Ghana en horen we de ellende nadat beide ouders verongelukt waren. Niemand bekommert zich om hen, ze leven deels op straat. We hebben voor een kotje (meer is het écht niet) gezorgd en betalen daar € 200,=  per jaar voor. Er is niks: geen bed, openbaar sanitair. Emmanuel – zo heet de oudste – chat vaak met ons via facebook en neemt ons mee in zijn leven (zijn ellende). We voelen ons machteloos want we kunnen slechts mondjesmaat wat geld sturen, maar daarmee veranderen we niet de situatie.

Hij roept bij ons vragen op zoals die destijds ook door Josephine Baker gesteld werden toen ze – tegen alle normen in – twaalf kinderen adopteerde en een thuis voor hen schiep in haar kasteel in de Dordogne. Ze wilde de wereld bewijzen dat haat in onze hoofden zit, maar niet wanneer mensen kennis hebben van elkaar. Vandaar dat ze uit alle werelddelen en conflicthaarden kinderen had geadopteerd. Wij zouden het liefst Emmanuel met broer en zus opnemen in ons gezin om een echt thuis voor hen te kunnen zijn. Het leeft bij ons, maar de mogelijkheden zijn (nog) niet haalbaar. We blijven ze nu steunen op afstand.

Het is allemaal erg oneerlijk verdeeld in de wereld: 10% van de rijken bezitten de macht en bepalen wat er in een land gebeurt en kijken toe hoe armen nog meer onderdrukt worden.

“Ja, maar dat is allemaal vèr weg Loek, wij hebben hier ook onze armen en daar wordt niet naar omgekeken!” reageerde een kennis, niet beseffende dat onze armoede niet te vergelijken is met de meeste armoede in de wereld.

Armoede wakkert haat aan en creëert IS en andere groeperingen die jongeren brainwashen om zich aan te sluiten bij hun ‘beloofde land’. En er gaan veel jongeren, gefrustreerd door de eigen samenleving, op zoek naar avontuur en een nieuwe identiteit: ze laten de uniciteit los en gaan op in de identiteit van de nieuwe groep. Ze worden de helden van nu. Helden door  bloed te vergieten van onschuldige burgers of mensen die ‘anders’ zijn in geloof, sexe of politieke overtuiging.

Eigenlijk leiden wij onze studenten tot  ‘change-agents’ op voor vrede en tolerantie, want wil je een goede therapeut zijn dan vind je niks meer gek, hooguit vreemd omdat je er nog nooit van gehoord hebt of er nog geen informatie over gehad hebt. Je wordt dagelijks wel geconfronteerd met je eigen ethiek: “Wat kan ik wél doen, wat mag ik doen en wat dien ik vooral achterwege te laten?” Deze vragen vormen je geweten en zorgen ervoor dat je geen overhaaste beslissingen neemt.

Juist in deze tijd stel ik mezelf de vraag: “Wat zou ik gedaan hebben wanneer ik tijdens de tweede wereldoorlog geleefd had: zat ik bij het verzet (ik ben niet zo’n held), bracht ik stiekem voedselbonnen rond, verraadde ik Joden, hielp ik mensen juist onderduiken? “

Ik weet het niet! Ik weet wél dat ik niet lijdzaam zou toekijken. Dat zit niet in mijn aard. Natuurlijk zou ik doodsbang zijn, maar wél doorgaan wanneer ik overtuigd was van mijn actie. Ik zou zoveel mogelijk mijn hoofd met mijn hart willen verbinden: niet klakkeloos iets doen, maar invoelen of ik het kan, er geschikt voor ben en dan met kloppend hart overgaan tot mijn opdracht die ik mezelf heb opgelegd.

En jij? Wat zou jij doen?

Op 03-05-2015, categorie: Blog door peterjan

Leave a Reply